Rodzaje matryc w monitorach

Monitory różnią się nie tylko rozmiarem, ale także rodzajem zastosowanej matrycy, co wpływa na jakość i cenę. W artykule przyjrzymy się typom matryc: TN, IPS, PVA oraz MVA, aby zrozumieć ich cechy i zastosowania. Wybór odpowiedniej matrycy jest kluczowy, ponieważ wpływa na jakość obrazu, kąty widzenia oraz odwzorowanie kolorów.

Z artykułu dowiesz się:

• jakie są główne rodzaje matryc stosowanych w monitorach,
• dlaczego matryce TN są najtańsze w produkcji i jakie mają ograniczenia,
• w jaki sposób matryce IPS poprawiają jakość odwzorowania kolorów i kątów widzenia,
• czym różnią się technologie PVA i MVA oraz jakie są ich zalety i wady,
• dlaczego czas reakcji monitora jest istotny i jakie ma znaczenie dla graczy,
• jak wybór matrycy wpływa na cenę i jakość obrazu w monitorze,
• z jakiego powodu monitory z matrycami S-PVA są często wykorzystywane w monitorach marki Eizo.

Zastanawialiście się kiedyś czemu monitor 22? jest tańszy niż ten 19?? Często na taki stan rzeczy ma wpływ matryca zastosowana w danym panelu. Dzisiaj wyjaśniamy czym różnią się od siebie takie skróty jak TN, IPS, PVA czy MVA. 



Najbardziej popularną i zarazą najtańszą w produkcji jest matryca oznaczona literami TN, czyli Twisted Nematic. Są one znane i lubiane przez producentów, gdyż ich koszt jest niski i tym samym cena takiego panelu jest atrakcyjna. Tego typu matryca charakteryzuje się również krótkim czasem reakcji i tym samym nie występuje w nim smużenie. Ta niebywała zaleta często jest wykorzystywana w reklamach. Producenci wspominają, że szybki czas reakcji doskonale nadaje się do filmów i gier. To prawda, ale zapomina się o tym, że to nie jedyny parametr ważny w monitorach. Przykładowo odzwierciedlanie kolorów w matrycach TN jest najsłabsze i praktycznie nie zauważymy różnicy między przejściem pomiędzy kolorami szary ? czarny.

Dalej jest jeszcze gorzej, gdyż jedyny plus przyćmiewają jeszcze bardzo słabe kąty widzenia. Tym samym jeśli nie siedzimy na wprost do monitora tylko z boku (dół, góra, lewo, prawo) to niestety zobaczysz przekłamane kolory. Oglądanie filmu w większym gronie osób sprawia, że tylko osoba siedząca na wprost ma najlepszy obraz.

Matryce TN mogą tylkoodzwierciedlić kolory przy użyciu 6 bitów, a więc 16,7 milionów odcieni kolorów, które są w kartach graficznych nie są dostępne dla tego panelu. Taka sytuacja ma miejsce również dlatego, że matryce TN tworzą kolor z kilku barw dostępnych w swojej palecie. Widoczne jest to zwłaszcza przy obiektach ciemnej barwy np. kolor czarny.

Monitory z matrycami TN mają również słabe podświetlanie, gdyż najczęściej lampy znajdują się tylko przy krawędziach monitora. Tym samym podświetlenie piksela waha się w liczbach od 10 do 26 proc. Inne typy matryc mogą zaoferować znacznie lepsze statystyki ? nawet do 100%. W przypadku matryc typu TN zdarza się również problem z podświetlaniem boków. Przez zastosowanie mocnych lamp na ciemnym tle czasami widać białą poświatę.

IPS  oraz S-IPS

IPS czyli In-plane Switching to matryce stworzone w 1996 roku przez firmę Hitachi. Producent chciał nimi poprawić dwa najważniejsze błędy paneli typu TN, a więc słabe kąty widzenia i odwzorowywania kolorów. 

Nic więc dziwnego, że ciekły kryształ zastosowany do produkcji matrycy został ułożony równolegle do siebie. W TN mamy ułożenie prostopadle. Dzięki tej zmiennej zostało zredukowane rozproszenie światła, co przekłada się na szerokie kąty widzenia i dobre odwzorowanie kolorów.

Starsze monitory tego typu charakteryzowały się dosyć długim czasem reakcji ? w okolicach 24/16 ms. Obecnie jednak znajdziemy już panele z tą matrycą, które mają przybliżony parametr do tego znanego z TN.

Trzeba jednak wiedzieć, że matryce IPS są przede wszystkim stosowane w monitorach dedykowanych profesjonalnym grafikom. Tym samym ich cena jest zawsze wyższa od paneli wykonanych na TN.

Różnicy pomiędzy matrycą IPS, a S-IPS zbytnio nie ma. S-IPS ma po prostu charakteryzował się na początku lepszym czasem reakcji. W najnowszych panelach nie ma już tego podziału, gdyż wszystkie posiadają zbliżony parametr.

PVA i MVA

Matryca MVA, a potem jej odpowiednik PVA, powstała w 1998 roku i jest czymś pomiędzy TN a IPS. Jej zaletą był krótki czas reakcji (dzisiaj IPS nie ma z tym problemu), szerokie kąty widzenia oraz wysoki współczynnik kontrastu. Minusy to niestety słabsza jasność i gorsze odwzorowywanie kolorów. Ponownie pojawiał się bowiem problem z dokładnym pokazywaniem koloru czarnego, ale w nowszych modelach ten problem prawie znikł dzięki technologi RTC. Nawet najtańsze panele tego typu wykorzystują 8 bitów kolorów, a więc 16,7 milionów odcieni kolorów, które są w kartach graficznych bez problemu zostaną odczytane. .

MVA/PVA mają być następcami matryc TN i dzięki temu, że koszt jej wyprodukowania jest tańszy od IPS cena takiego monitora nie jest wysoka.

Różnica pomiędzy PVA, a MVA jest taka, że ta pierwsza oferuje współczynnik kontrastu jest lepszy ? do 3000:1.

Monitory S-PVA  obsługują 16-bitów i dzięki temu precyzyjnie odwzorowują kolory. Tego typu matrycy najczęściej pojawiają się w monitorach marki Eizo.

Teraz już wiecie, jaki monitor najlepiej wybrać na prezent. Czasami nie warto oszczędzać zwłaszcza wtedy, kiedy przed monitorem spędza się większość czasu.

FAQ